Bazylika św. Prokopa w Třebíči (UNESCO)
Kościół chrześcijański w stylu romańsko-gotyckim w Třebíči służy do dziś celom religijnym. Bazylika powstała jako część dawnego klasztoru benedyktynów. Od 2003 roku wraz z dzielnicą żydowską i cmentarzem znajduje się na liście UNESCO.
W 2018 roku granice zabytku UNESCO – bazyliki św. Prokopa – zostały rozszerzone również na teren dawnego klasztoru benedyktynów.
Godziny otwarcia
kwiecień–czerwiec:
poniedziałek–czwartek: 9:00, 10:00, 11:00, 13:00, 14:00, 15:00, 16:00
; piątek: 9:00, 10:00, 11:00, 13:00, 14:00, 15:00
sobota–niedziela: 13:00, 14:00, 15:00, 16:00
lipiec–sierpień:
poniedziałek–czwartek: 9:00, 10:00, 11:00, 13:00, 14:00, 15:00, 16:00, 17:00
piątek: 9:00, 10:00, 11:00, 13:00, 14:00, 15:00, 16:00, 17:00
sobota–niedziela: 13:00, 14:00, 15:00, 16:00, 17:00
wrzesień–październik:
poniedziałek–czwartek 9:00, 10:00, 11:00, 13:00, 14:00, 15:00, 16:00
piątek: 9:00, 10:00, 11:00, 13:00, 14:00, 15:00
sobota–niedziela: 13:00, 14:00, 15:00, 16:00
listopad, styczeń, luty, marzec:
poniedziałek–czwartek: 9:00, 11:00, 14:00, 16:00
piątek: 9:00, 11:00, 14:00
sobota – niedziela: 13:00, 16:00
grudzień:
poniedziałek–piątek: 9:00, 11:00, 14:00
; sobota–niedziela: 14:00
Kontakt
Zamek 1
Třebíč
Powiat: Třebíč
674 01
Bazylika św. Prokopa została wzniesiona przez warsztat budowlany z Porenii w miejscu pierwotnego kościoła św. Benedykta przy dawnym klasztorze, a miało to miejsce w pierwszej trzeciej części XIII wieku. Budowla uległa znacznym zniszczeniom podczas oblężenia Třebíča przez wojska króla węgierskiego Macieja Korwina w 1468 roku, a przez ponad dwa stulecia była następnie wykorzystywana do celów świeckich jako stajnia, spichlerz zbożowy i warzelnia piwa. Po renowacji przeprowadzonej w pierwszej połowie XVIII wieku została poświęcona św. Prokopowi i ponownie zaczęła służyć potrzebom kościelnym. Obecny wygląd bazylika uzyskała w wyniku prac renowacyjnych, nad którymi w latach 1924–1935 czuwał architekt Kamil Hilbert. Budowla została wpisana na listę UNESCO w 2003 roku.
Portal wejściowy jest jednym z dwóch portali z dekoracją figuralną na terenie Moraw. Podwójne, ośmioczęściowe sklepienie nawiązuje do technik budowlanych z Porenii; środkowe okrągłe okno w głównej absydzie z dziesięcioczęściową maswerką jest jedynym oryginalnym elementem z XIII wieku, natomiast dwa boczne okna są w stylu neogotyckim. Boczna kaplica opactwa posiada gotyckie malowidła, które są drugimi najstarszymi freskami na Morawach. Podobne malowidła prawdopodobnie znajdowały się niegdyś w całej bazylice. Do najcenniejszych elementów należy romańska krypta z elementami gotyckimi, z oryginalną, liczącą ponad osiem wieków drewnianą konstrukcją sklepienia w polach między kamiennymi żebrami. Sklepienie krypty podtrzymuje 50 kolumn i półkolumn z różnorodnymi ornamentami.
Zdjęcia: Vladimír Kunc, archiwum Vysočina Tourism, Jakub Mertl – archiwum miasta Třebíč, m – ARK, David Falát, Roman Šulc

